Q: Ik heb een vraagje i.v.m. tuning hangende toms of floortoms. Ik krijg moeilijk controle over roll's op deze toms rebound is heel sterk daardoor verlies ik soms zuiverheid. Heb je daar soms een tip voor of is dit louter nog meer uit de polsen werken?

A: Interessante vraag, want het gaat hier zowel over de reactie van de vellen als de controle over de stokken. Doordat de diameter van een floortom groter is, zal het vel trager bewegen en dus, bij een snelle opeenvolging van slagen, kan het vel trager bewegen dan dat je slaat, waardoor sommige slagen het vel proberen in te drukken terwijl het nog terug naar boven beweegt: je krijgt dus het gevoel alsof je slag 'doodvalt'. Enerzijds kan je het vel hoger stemmen, waardoor het sneller gaat bewegen, maar dan ben je waarschijnlijk ook die diepe, vette toon kwijt. Dus zul je het probleem moeten oplossen door stokcontrole, en dat gebeurt niet met de polsen maar met de vingers. Waarom? Als je de polsen gaat gebruiken om die 'dode' slagen op te vangen dan ga je die polsen overbelasten: kortstondig kan het natuurlijk geen kwaad, maar als je veel studeert en/of vaak roffels op de floortom gebruikt, kun je vroeg of laat wel eens tendinitis krijgen in je voorarmen (tussen pols en de plooi van de elleboog). De vingers drukken alleen op de stok bij het begin van elke actie: je geeft een korte 'stoot' met middel-, ringvinger en pink om de stok naar beneden te zwiepen, met duim en wijsvinger 'trek' je de stok terug naar boven. Een goede oefening om dit te leren is eigenlijk enkel- en dubbelslagen spelen op een hoofdkussen (zo één dat onmiddellijk meegeeft en vervormt, zodat iedere slag 'doodvalt'), waarbij je eerst traag de juiste beweging probeert uit te voeren en daarna de snelheid opvoert; als opwarming kun je deze oefening ook op je benen doen (niet te hard: oppassen voor blauwe plekken ;-) ). Bij de dubbelslagen probeer je beurtelings de stok uit het kussen te trekken, de volgende slag trek je de stok met de vingers naar beneden (de vingers moeten de stok al loslaten voor die het kussen raakt). Zo, ik hoop dat dit antwoord je een stuk vooruit helpt.

Q: Je ziet vaak dure snare's te koop staan met "gegoten randen" , nu vraag ik me af wat deze juist zijn en doen aan je snare. Ikzelf heb een 6'' free floater (steel en hout) van pearl , aan de onderkant zit er een dikkere rand (is dit zo een gegoten rand?)

A: Het kan zijn dat er gegoten randen op staan, maar die 'dikke band' onderaan is eigenlijk iets helemaal anders. Het grote probleem bij drums is dat je in de ketel gaten moet boren om de spanblokken op te bevestigen, bij een snaredrum moet ook het snarenspansysteem gemonteerd worden. Anderzijds twijfel je als drummer vaak of je een houten dan wel een metalen snaredrum zou gebruiken. Wel, Pearl probeert hier die twee vliegen in één klap te slaan en daarvoor dient dan die onderste metalen beugel: hieraan worden buisjes bevestigd waar de spanvijzen van zowel boven- als ondervel in gevezen worden, alsook het snarenspansysteem. Op deze beugel wordt dan een ketel geplaatst, in maple, metaal of brass, die volledig 'vrij' kan trillen en die eventueel ook redelijk snel kan vervangen worden: als je het bovenvel weg haalt, kun je de ketel er zo uit nemen en een andere plaatsen (de ketels zijn ook afzonderlijk verkrijgbaar). Het nadeel is dan wel dat enkel het bovenvel contact heeft met deze ketel, want het ondervel wordt tegen die metalen ring gespannen. Al bij al zijn er weinig drummers die dit laatste toepassen, enerzijds omdat het bovenvel weghalen om een andere ketel te plaatsen nog altijd omslachtiger is dan een tweede snaredrum bijkopen die onmiddellijk speelklaar is en eventueel als tweede snare bij de set te plaatsen is, anderzijds omdat te weinig drummers de mogelijkheden en principes van de Free Floating snare drum kennen.

Q: Je ziet vaak dure snares te koop staan met "gegoten randen". Nu vraag ik me af wat deze juist zijn en doen aan je snare. Ikzelf heb een 6' freefloater (steel en hout) van pearl , aan de onderkant zit er een dikkere rand (is dit zo een gegoten rand?)

A: Inderdaad een goede vraag want de spanringen kunnen veel invloed hebben op uw uiteindelijke sound. Eerst zullen we even een opsomming geven van de verschillende mogelijkheden:

  • geperste randen: de 'standaard' spanringen, tamelijk dun, die dus gewoon geperst worden.
  • de 'Powerhoops', zijn ook geperste randen, maar ongeveer zo dik als gegoten randen (ca 2,3mm)
  • Die-cast hoops of gegoten randen: deze worden in één stuk gegoten en zijn normaal gezien in staal, maar tegenwoordig worden ook andere metalen gebruikt zoals zink (veel lichter)
  • Woodhoops: hier vinden we vnl. drie modellen terug, nl. het Ayotte-systeem dat lijkt op de spanring van een bassdrum en wordt opgespannen met klauwen. Het Yamaha-systeem (ondertussen al veel gekopieerd) is een houten 'band' (doorsnede 2,5cm x 2,5cm) bestaande uit meerdere lagen maple of rockmaple (belangrijk voor de duurzaamheid). Als laatste een spanring gemaakt uit verschillende, aan mekaar gelijmde, massief houten blokken die qua uitzicht meer aanleunt bij de die-cast hoops (Lignum).

En nu dan de eigenschappen van deze verschillende ringen: doordat geperste ringen zo dun zijn behouden ze niet altijd hun vorm, dwz dat als je één spanvijs extra hard opspant, dan zie de ring op die plaats vervormen. Een die-cast hoop vervormt niet, dus je kunt eigenlijk, bij manier van spreken, één spanvijs bijna helemaal los draaien zonder dat je bij het stemmen op die plaats een groot toonverschil hoort. Als je op de snare constant rimshots speelt, zal de spanvijs op die plaats ook niet zo makkelijk lossen. Dit lijkt allemaal een voordeel te zijn, maar het bemoeilijkt (zeker bij toms) wel min of meer het stemmen, want welke vijs moet er nu hoger of lager gedraaid worden? Anderzijds hebben de ringen ook een invloed op de klank: een geperste ring is soepeler en zal het geluid minder 'hinderen', dus je krijgt meer boventonen, maar een gegoten ring zal door zijn stijfheid de klank beter 'controleren' en dus de toon eerder 'versterken' en de 'hinderlijke' boventonen verminderen. Weer is er twijfel of dit nu een voor- of een nadeel is: met een geperste ring zal een snaredrum meer janken en vaak ook aggressiever klinken, maar met een gegoten ring een gerichte toon en vollere klank geven. De keuze tussen die twee is dus een kwestie van smaak. Een neveneffect is nog dat de dunne, geperste randen echte stokkenvreters zijn omdat ze bij rimshots in de stok 'snijden', terwijl die-cast hoops de stok eerder zullen 'blutsen'.

Daarom zijn er de Powerhoops: deze proberen de twee uitersten te verzoenen. Ze zijn steviger dan geperste ringen maar niet zo stijf als gegoten ringen en dus zijn hun klankeigenschappen ook min of meer tussenin te situeren. Bij duurdere drumsets worden ze dan ook vaak op toms gezet om een meer gedefinieerd geluid te krijgen.

Ondertussen worden de gegoten ringen vaak ook uit andere metalen dan staal gemaakt: zink of aluminium. Omdat deze metalen zachter zijn dan staal veranderen de eigenschappen van deze ringen dan ook: door het lichtere gewicht verliezen ze in zekere mate de stijfheid en controle van de klank tov stalen ringen.

Dan de Woodhoops: de dunne Ayotte-hoops leunen qua eigenschappen eerder aan bij de geperste randen, behalve dan qua klank, die veel warmer en gerichter is dankzij het hout. Toch zijn ze niet echt gemaakt om luid te spelen, want je ziet toch redelijk snel deuken bij rimshots. Bij de Yamaha Woodhoops vinden we eerder de eigenschappen terug van de gegoten ringen, vooral dankzij de hardheid van het gebruikte rockmaple, behalve dat de toon veel warmer maar ook iets gedempter klinkt, en bij de snare vooral de rimshots en rimclicks warmer zijn door het hout. Deze woodhoops zijn zeer stevig en deuken niet.

De andere woodhoops die meestal gewoon maple-hout gebruiken, zijn minder stijf en gaan wel iets warmer klinken maar op de toms ook een minder gerichte toon geven. Anderzijds zullen ze ook gevoeliger zijn voor rimshots en dus makkelijk beschadigd raken.

De woodhoops gemaakt uit massieve, aan mekaar gelijmde blokken zijn qua eigenschappen klank te vergelijken met de Yamaha Woodhoops.

Q: Voor de bassdrum heb ik e-mad van Evans gekozen, ik vind echter dat hij een 'tikkeltje' te lang doorklinkt met geluid van een strandbal. Ik wil de klank echter niet wegnemen door iets (deken) in de bassdrum te leggen. Ik heb een losse extra dempring meegekregen, echter ik weet niet hoe ik deze lossen dempring kan gaan bevestigen. Graag jouw advies.

Je hebt dus twee problemen: a) je bassdrum klinkt te lang door en b) je hebt een strandbalgeluid.
a) Bij bassdrumvellen is het tegenwoordig zo dat je ze niet te veel spanning mag geven, ik draai de stemsleutels meestal zo los dat ze net niet los zitten. Idem met het voorvel (front). De extra dempring is om te wisselen met de dempring die er reeds in zit: gewoon eruit nemen en de andere er in schuiven. Je kunt best de breedste ring plaatsen. Dan is er nog het frontvel: zit daar ook een dempring in (aan de binnenkant, zoals Remo Powerstroke)? Ok, dan ga je naar b), zit er geen dempring in dan kun je het vel toch een beetje dempen met bij voorbeeld een opgerolde handdoek tegen het vel te leggen of een dempkussen van Evans (EQ-pad) of Remo (Dave Weckl, Muffler of zoiets) te plaatsen. Meestal ben je dan ook het strandbalgeluid kwijt.
b) Een strandbalgeluid heeft meestal twee oorzaken: enerzijds een frontvel dat te dun is, dat is vaak het geval met de standaard gemonteerde fabrieksvellen tot voor enkele jaren, of anderzijds het weerkaatsen van het geluid tegen de ronde ketel. De eerste oorzaak kan verholpen worden met het plaatsen van een ander vel of het dempen van het frontvel. De tweede oorzaak is het weerkaatsen van het geluid tegen de ronde ketel dat gewoon moet onderbroken worden door demping: leg gewoon een doekje, niet te groot maar zwaar genoeg om te blijven liggen, zodat deze weerkaatsing onderbroken wordt. Ik gebruik daarvoor meestal een stukje (20x30cm) van een oude slaapzak, of een stuk dampkapfilter, een opgerolde handdoek en ik leg die van het slagvel naar het frontvel.

Q: Ik speel op een Sonor force 2000, echter het wordt tijd om m'n vellen van de toms te vervangen. Graag had ik advies welke vellen het best passen bij het creëeren van warme-funkie geluiden (dus geen rock of jazz), tevens voor de bass diepe-warme toch een beetje funkie geluid.

Een warm, funky geluid: dan komen we bijna automatisch bij de dubbellaags vellen zoals Remo Emperor en Evans G2 terecht. Liefst coated dan, voor meer warmte. Eventueel kun je ook de goeie, ouwe Remo PinStripes overwegen die in de jaren '70-'80 enorm populair waren en nu nog gebruikt worden door topdrummers zoals Steve Gadd en Hans Eijkenaar. Wel opletten dat je ze tijdig vervangt want mettertijd verliezen ze hun klank en gaan heel doods klinken zonder dat je het merkt, want ze gaan zelden stuk. Klinken de toms nog te lang na naar je zin dan kun je er eventueel dempringen opleggen voor een korter geluid, of nog korter klinkende vellen monteren zoals de Aquarian Performance II of Attack 2-ply Medium (beiden clear of coated te krijgen) die vrij kort en donker klinken en ook zeer laag kunnen gestemd worden zonder dat vervelende jankgeluid. Nog een stapje verder vinden we dan de Evans Hydraulics die kort en vet klinken (in de jaren '80 speelde Steve Gadd ermee) en ook bijna volledig de kwaliteiten of gebreken van je toms weg gommen, want ze klinken op elke drumset nagenoeg hetzelfde. Bekijk ook je ondervellen eens want als de originele Sonorvellen in Taiwan gemaakt zijn, zijn ze waarschijnlijk flinterdun en kun je dat warme funkygeluid vergeten. Best vervangen door Remo Ambassadors of Evans G1 (een maatje dunner dan de bovenvellen).

Voor de bassdrum zou ik Remo links laten liggen want door hun te brede dempring geven ze wel veel attack maar weing diepte en lage tonen, hetzelfde geldt voor Evans EQ4. Ik zou eerder opteren voor Evans EQ1, EQ2, EQ3 of E-Mad (al dan niet clear of coated) of ook één van de Aquarian Super-Kickmodellen of nog de Attack No Overtone clear of coated die zeer veel sublaag geven. Om de aanslag helderder te maken (meer 'tik') maak ik zelf dots uit een oud vel en kleef die vast met lijm voor zachte pvc. Ook het voorvel kan een belangrijke rol spelen: zorg ervoor dat het gedempt wordt of bij vellen met een dempring dat de dempring niet te breed is (bij Remo best een stuk van de dempring wegsnijden) om een strandbalgeluid te vermijden.

Zo, hopelijk heb ik je vraag kunnen beantwoorden alhoewel je hierboven nog altijd een enorme keuze vindt aan vellen: probeer van een vriend een gebruikt vel uit de bovenstaande opsomming te pakken te krijgen om eens kort te proberen zodat je min of meer een duidelijk beeld (en referentie) krijgt van wat hierboven beschreven staat.

Q: Momenteel speel ik in twee groepen met een TAMA Classic Performer. Voor de tweede groep hebben wij nu een ADAMS serie 8000 bijgekocht. Nu is mijn vraag, welke drumvellen passen het best bij dit drumstel?
En aangezien deze altijd versterkt is, welke microfoon denk U het beste te zijn om zeer goed geluid te brengen.

Gefeliciteerd met de aankoop van de 8000. wat betreft de vellen voor dit drumstel, hangt alles natuurlijk af van uw eigen smaak of muziekstijl van uw groep, daarvoor kunt ge best eens een kijkje nemen op de website van adams http://www.adams-music.be/ waar ik een volledig artikel geschreven heb. meer specifiek voor de 8000 zou ik erop willen wijzen dat de ketels van de toms nogal dun zijn, dus gebruik geen te dikke vellen of, als ge ze toch gebruikt, zet er niet te veel spanning op (stem ze niet te hoog): uiteindelijk is de kans groot dat eerder de ketel zal vervormen dan het vel uitrekken. dus voor de toms raad ik aan een enkellaags vel zoals bvb remo ambassador (coated of clear, zie artikel), evans g1, of een dubbellaags vel zoals remo emperor of evans g2 (maar opletten voor de spanning dus) en vergeet ook niet de gelijkaardige vellen van minder bekende merken zoals Aquarian, Attack en RMV.
voor de bassdrum kies ik meestal tussen drie vellen , evans eq1, evans emad of attack no overtone 1-ply, omdat deze vellen zeer warm klinken met veel sublaag en toch een duidelijke tik (aanslag), met een lichte voorkeur voor attack omdat dit vel tijdens het spelen vanachter het drumstel beter hoorbaar is. remo powerstroke vind ik minder geslaagd qua sound.
op de snaredrum gebruik ik meestal een ambassador. in het artikel spreek ik ook over een remo fiberskyn 3 maar door de dunne ketel werkt het op de 8000 niet zo goed (zie toms). maar over 't laatst heb ik een attack terry bozzio snaredrumvel (met witte dot onderaan) mogen proberen en daarmee heb ik een fantastisch resultaat: zeer goed geluid, vol, vinnig, rijke kleur en toch net genoeg gedempt zodat geen extra demping meer nodig is. alleen maar lovende woorden voor dit vel maar dat wordt bevestigd door andere drummers die iedere keer vol lof zijn over mijn snaresound. remo cs (black dot) is minder goed omdat de dot zowel te groot als te dik is.
zo, ik hoop dat ge hiermee verder kunt, vergeet niet om uw eigen ideeën toch uit te proberen en mochten er nog vragen zijn, laat dan maar iets weten.

Q: Waarom heb je kleine ketels nodig voor hoge tonen en grote ketels voor lage tonen?

Wel, het is geen gemakkelijke opgave want ik ben geen fysicus, maar ik zal trachten één aspect duidelijk te maken. Het gaat hier om de frequentie - de toonhoogte. Je kunt het vel van een tom vergelijken met de snaar van een gitaar: hoe langer de snaar is, hoe trager ze beweegt. probeer maar eens een stuk touw op en neer te bewegen: hoe langer je het maakt hoe trager het zal op en neer gaan. bij een snaar is het ook zo: als je ze korter maakt (door met je vinger halverwege te drukken) zal ze sneller bewegen, maw ze maakt meer trillingen per seconde, en het aantal trillingen per seconde wordt weergegeven in hertz. het menselijk gehoor kan in optimale omstandigheden van 20 hertz (zeer laag) tot 16.000 à 20.000 hertz (16 tot 20 kilohertz) waarnemen. Bij toms speelt in de eerste plaats natuurlijk de diameter (en dus ook oppervlakte) van het vel: hoe groter, hoe trager, alhoewel dit min of meer kan aangepast worden door de spanning te verhogen, waardoor het vel een kleinere beweging gaat maken en dus sneller kan bewegen (meer trillingen per seconde). Anderzijds speelt ook het volume of de inhoud van de ketel een rol: hoe groter (of ook hoe dieper), hoe langer het duurt voor de ketel en het vel in beweging zijn en dus minder trillingen per seconde en dus een lagere toon.

Q: Ik had graag geweten hoe belangrijk het drumstel is, en kan jij mij een beetje meer vertellen over de geschiedenis over het drumstel.

A: Is het drumstel belangrijk? Tuurlijk niet, het is veel belangrijker dat er in de wereld nog honger is, er zijn nog veel oorlogen, luchtvervuiling, enz, maar ik denk dat dat je vraag niet was. Is het drumstel belangrijk in de muziek? Ja en nee, ja want drums zorgen voor het ritme, nee want veel volksmuziek, waaronder ook salsa enz, wordt enkel met percussie-instrumenten bespeeld. Derde mogelijkheid: is de kwaliteit van het drumstel belangrijk? Hangt van de muziek af die je speelt: bij punk of garagerock bvb is de klank niet echt belangrijk, maar wel de energie waarmee je speelt. In rock, pop, jazz, heavymetal is een goede sound wél belangrijk en dus ook de kwaliteit van het drumstel.

Een korte geschiedenis:
Jaren 1900: in new orleans zijn er een snaredrummer en een bassdrumspeler die meelopen in optochten: soms heeft de snaredrum ook een woodblock of cowbell, op de bassdrum hangt vaak een cymbaal dat bespeeld wordt met een ijzeren kleerhanger. Iemand komt op het idee om de bassdrum op de grond te zetten en te bespelen met een pedaal (meestal in hout gemaakt) en de snare op een statief te zetten. Later monteert men ook een chinese tom (met één vel -dus open onderaan- en dat vel is vastgespijkerd en kan dus niet verstemd worden), nog later verschillende chinese toms. Aan de linkerkant plaats men nog een (ondertussen ijzeren) pedaal waarop twee cymbalen gemonteerd worden: de high hat (totaal ca 30cm hoog) die enkel met de voet bespeeld wordt.

Rond de jaren 20 komen de eerste spanblokken om vellen te stemmen ipv een spansysteem met touwen. Dan worden de toms ook onderaan van een vel voorzien alsook een tomhouder om op de bassdrum te zetten of pootjes voor de floortom. Er worden meer en meer cymbalen gebruikt en er wordt vooral een verschil gemaakt tussen crah en ridecymbalen, chinese cymbalen en varianten (zoals swish bvb) en de high hat wordt hoger gemaakt zodat die ook met stokken kan bespeeld worden.

In de jaren 50 is louis bellson één van de eersten om met twee bassdrums te spelen. de kalfsvellen worden vervangen door kunststofvellen van mylar (remo) die gemakkelijker te stemmen zijn en beter hun toon behouden in alle weersomstandigheden (vandaar nog altijd de vermelding 'weatherking' op de removellen).

In de jaren 60 is men dan meer toms gaan gebruiken en doordat veel drummers (eerst souldrummers, daarna rockdrummers) de ondervellen weglieten, is men terug toms zonder ondervellen beginnen maken: de concerttoms. Ook werden drums dan in doorzichtig glasvezel (fiber)gemaakt.

In de jaren 70 werd er nog geëxperimenteerd met de vorm van de ketels zoals arbiter autotune (onlangs opnieuw gelanceerd) waarbij de ketel breder was dan het vel, en dat vel kon hoger of lager gestemd worden door aan slechts één vijs te draaien. Een ander experiment was van north drums die de ketels een soort alpenhoornvorm gaven (zonder ondervel) en dat idee werdt overgenomen door staccato die dan het beroemde onderbroekmodel ontwierpen: het voordeel was dat het volume veel hoger was (ttz loeihard) en ondanks kleine velmaten klonken de drums toch vrij laag.

Een andere mijlpaal uit de jaren 70 was de rimsophanging voor toms waardoor de toms veel beter klonken: dit systeem kent nu pas zijn doorbraak omdat de meeste drummerken al die jaren geen patent wilden betalen aan de uitvinder van de rims, dat patent verloopt automatisch na 25 jaar. Dit is een beknopt overzicht maar op internet vind je waarschijnlijk nog heel wat aanvullingen op mijn verhaal.

Q: Ik drum, maar het lukt me niet zo goed om te soleren, kan jij me een paar tips geven?

A: Soleren moet je zien als een taal die je spreekt, als je ouder wordt leer je meer woorden kennen en vlotter te praten, drummen is ook zo: naarmate je meer technieken kent en veel solos oefent, leer je je beter uit te drukken op een drumstel en vooral in een solo. Om te beginnen kun je best een soort houvast gebruiken zoals de bassdrum die iedere kwartnoot of achtste noot speelt of hetzelfde maar afwisselend bassdrum en hihat (met de voet). daarop speel je eerst enkelslagen, evolueer je naar het verplaatsen naar de toms, voeg je accenten toe en daarna wordt het experimenteren met alles wat je kent. vervolgens prbeer je dezelfde dingen te doen maar zonder houvast en gebruik je de bassdrum om bvb een accent te geven samen met de cymbalen. Het is vooral veel uitproberen en trucjes zoeken om het spannend te houden. Kijk ook eens op de adams-website naar mijn artikel over drumsolos om nog meer ideeën op te doen.

Q: Ik moet voor een muziekschool een eindwerk maken en ik ga dat over drummen doen. Kan jij mij een paar tips geven voor een geslaagd werkje?

A: Eerst en vooral moet je uitmaken waarover je wilt spreken:

  • de bouwwijze van het drumstel, bvb in lagen opgebouwde ketels die dan in een cirkel gebogen worden of de ketels uit duigen gebouwd (zoals een vat) of massief gevormde ketels in één plank gebogen tot een cirkel
  • de verschillende materialen waaruit drums gemaakt worden zoals hout (esdoorn, berk, beuk, eik, bamboe, staal, aluminium, messing, koper,
    brons, glasvezel,...)
  • de geschiedenis vh drumstel, afgedankte grote trom en kleine trom die samengezet worden om door één persoon bespeeld te worden, bekkens worden toegevoegd, woodblocks en cowbells, chinese toms (enkel vel bovenaan) die later de toms worden, een 2de bassdrum wordt toegevoegd, nog meer toms, chinese cymbalen, enz

daarna kun je de nodige informatie opzoeken, bvb bij de bekende fabrikanten zelf of via google en dergelijke.
Succes!

Q: Ik had graag geweten hoe ik de beste jazz-sound kan creëren (met welke vellen ) voor de toms:

A: Voor een jazz-sound zijn er verschillende dingen nodig:

  • de vellen: het best gebruik je enkellaags-vellen omdat ze helderder en langer klinken (ook betere reactie met brushes) en dan liefst coated (ruw wit) omdat die een zachtere aanslag hebben (en ook warmer klinken) en niet de typische 'plets' van doorzichtige vellen, maar ook omdat ze beter reageren op brushes, vooral dan bij het wrijven. Zo kom je als slagvel uit Renaissance en Suede vind ik persoonlijk minder geslaagd omdat hun aanslag meer neigt naar de 'plets' van de doorzichtige vellen. Remo Fiberskin gaat ook, maar door de vezellaag (om het typische uiterlijk te bekomen) voelen ze nogal stroef aan en bieden weinig dynamiek, vooral als je met lichte stokken speelt. Voor de onderkant zou ik het ook op één van de genoemde vellen houden, omdat doorzichtige vellen weer iets te agressief reageren. Remo
    Renaissance vind ik hiervoor dan weer iets te duur en kan beter vervangen worden door het identieke Suede, waar de typische bruine coating van de Renaissance weggelaten is.
  • de stemming: we gebruiken dan wel coated vellen met een zachtere aanslag en warmere toon, maar door zowel boven- als ondervel vrij hoog te stemmen (liefst alllebei op dezelfde toonhoogte) wordt de toon vrij helder en de aanslag heel direct.
  • de tomafmetingen: hoe je het ook draait of keert, de beste jazzsound verkrijg je met de klassieke afmetingen, zoals 12x8, 13x9, 14x14, enz. Diepere toms klinken altijd lager en zorgen voor een rocksound met meer power, 'ondiepe' toms voor meer helderheid en een directe reactie.

Q: Hoe kan ik het beste crossritmes tussen men voeten en handen oefenen en spelen zonder dat ze technisch klinken, maar muzikaal. Ik heb eigelijk nooit een dubbele pedaal gebruikt maar nu ik heel veel jungle en d&b speel zou ik wel wat goede pedaaloefening willen weten. Ik oefen af en toe dubbelpedaal zoals vroeger m'n handen: paradiddles, paradididlledidles en doubleparadiddles enzo in 16e en in 8e triolen en in 16e triolen maar misschien zijn er nog andere manieren?

A: De muzikaliteit van crossrhythms hangt vooral af van de luisteraar: sommigen vinden het muzikaal, anderen vinden het te ingewikkeld en storend. Jij speelt veel jungle en drum&bass, en daar is het vooral belangrijk dat de groove doorloopt, daarom stel ik voor dat je die groove ook effectief (voor een deel) laat doorlopen. Daarmee bedoel ik dat je maar 1 instrument een crossrhythm laat spelen, de rest speelt gewoon door. Je laat bvb de hihat en snare gewoon doorspelen in 4/4, maar met de bassdrum speelt ge om de drie zestienden een noot, of telkens 2 zestienden en een zestiende rust. Daarna probeer je hetzelfde maar dan met de snaredrum, daarna met de hihat.
Eventueel kun je nog verder gaan door twee instrumenten een crossrhythm te laten spelen. Zonder notenschrift is het vrij moeilijk uit te leggen, maar bij gelegenheid kan ik wel eens zelfgeschreven oefeningen laten zien. Een goede voorbereiding is eigenlijk het boek 'The new breed' door gary chester; belangrijk is wel om de geschreven tekst zeer goed te lezen om het boek optimaal te kunnen gebruiken. Als je de crossrhythms doortrekt kom je terecht bij de beat displacements en een goed boek daarover is 'Rhythmic illusions' van gavin harrison, die u inwijdt in de fratsen die drummers zoals stephane galland uithalen. Voor crossrhythms kun je het best terecht bij dré, dè expert in crossrhythms.
Dubbelbassdrummen nu: eerst zou ik wel willen zeggen dat ik zelf een zeer slechte dubbelbasspeler ben, alhoewel ik ook paradiddles en dergelijke geoefend heb. Het doet mij terugdenken aan een gesprek dat ik ooit had met kris vanzielegem (will tura) die een zeer goede dubbelpedaaltechniek heeft. Hij zei: er zijn 2 manieren om dubbelbass te leren spelen, enerzijds de trage aanpak met allerlei technische oefeningen, anderzijds dadelijk proberen een paar patronen in ritmes te verwerken wat veel sneller resultaat geeft. Ik ben er nu van overtuigd dat je beide moet doen: een goede techniek opbouwen, wat je voor een deel al gedaan hebt, maar ook proberen om je linkervoet in diverse ritmepatronen te integreren, en vooral op repetities veel uitproberen, dus praktijk opbouwen.
Dan is er nog de discussie of je links of rechts op de tijd moet laten spelen. Sommigen spelen links op de tijd omdat dat voor de linkervoet eenvoudiger is en de rechtervoet toch gewoon is van de moeilijkste patronen te spelen. Wel, soms geldt het tegenovergestelde: de linkervoet bedient de hihat soms op de onmogelijkste momenten, daarbij komt dat net zoals bij de handen heel vaak de linkerhand wel de rechter kan volgen, maar omgekeerd de rechter de linkerhand niet zo vlot volgt. Dus, ieder moet zelf een beetje uitzoeken hetgeen hem het best past.

Heb je over de crossrhythms nog meer vragen, hou dan de kalender van adams in het oog: in april geef ik een clinic en dan behandel ik zeker dit onderwerp!

Q: Eind vorig jaar heb ik mij een Adams 8000 serie in walnut aangeschaft, fantastische set. Ik geraak echter niet uit de afstelling van de snaredrum, er zijn zoveel vijsjes aan, en weet zelfs niet of de straps goed zitten, Weet jij raad?

A: geen makkelijke vraag om op afstand te beantwoorden, maar ik hoop dat met een tekening alles wel een beetje duidelijk wordt. De strap (D) vertrekt -dubbelgeplooid uiteraard- van snaartapijt (E), loopt door de gleuf van afstelstuk (B) en zo naar gripstuk (C). Nu de afstelling: door de regelknop (A) te verdraaien kun je afstelstuk (B) hoger of lager zetten. Het beste is om (B) zo laag mogelijk te zetten -aan beide zijden- , eigenlijk bijna evenwijdig met de snaren (E), zodat de snaren minder tegen het vel zelf spannen en dus minder 'dempen'. Doe dit wel met regelknop (F) vrij los gedraaid, anders komt er te veel spanning op uw strap (D) en snaren (E). Om een snarenmat te installeren op een snaredrum ga je als volgt te werk: draai de regelknoppen (F) tamelijk los, en span de strap aan de kant waar je de snaren niet kunt afzetten maar zorg ervoor dat de snarenmat aan beide zijden even ver van de kant ligt. Vervolgens zet je de snaarspanner op en trekt de strap (D) door gripstuk (C). Als je de strap redelijk goed aantrekt met je ene hand, kun je met de andere hand het gripstuk (C) vastdraaien. nu zou je al een redelijke spanning moeten hebben, maar eventueel kan je de snaren nog een beetje bijspannen door beide regelknoppen (F) aan te draaien.

Q: Ik had graag geweten of je een gebruikt maar niet versleten tomvel mag hergebruiken of is dit uit den boze? Deze vraag komt er omdat ik regelmatig verander van sound (van clear naar coated en omgekeerd).

A: Als de vellen van een ander drumstel komen moeten ze eerst terug hard aangespannen worden zodat het vel de vorm van de nieuwe draagrand aanneemt: nadeel is dat de vorige vorm moeilijk weg te krijgen is, dus hoe harder je het vel op de tom aanspant, hoe beter de vorige vorm 'verdwijnt', maar daardoor vermindert ook de veerkracht van je vel, waardoor je toch een groot deel van de klank verliest.
Indien het gaat om wisselen van vellen op hetzelfde drumstel, dan is de gouden regel: het vel iedere keer exact op dezelfde plaats terugzetten, dwz dat je best elk vel op de tom een referentiepunt geeft, zoals bijvoorbeeld het logo van het vel in de richting van de tomhouder of het logo van de tom, maar nog preciezer is een streepje zetten(met stift ofzo) . Het is namelijk zodat hoe nauwkeurig zo'n draagrand ook gefreesd is, toch zijn er kleine'afwijkingen' door de houtstruktuur of wat dan ook, zodat als je het vel er anders opzet, dat je terug in het vorige scenario terecht komt! Ga je af op de logo-truuk dan is het niet echt perfect en zal het vel iets minder helder en lang klinken; maar als je rondom rond met je handpalmen op de zijkant van het vel drukt en vervolgens nog eens bijstemt, wordt het resultaat ietsbeter. Met de streepjestruuk zou het perfect moeten lukken, is dit niet het geval dan is drukken met de duim rondom rond (lichter dan de handpalm, dus) een oplossing.
Ik hoop dat dit antwoord duidelijk genoeg is, maar ik wil nog één ding kwijt: Sommige drums hebben een 'voorkeur' voor bepaalde vellen: vroeger had ik een Yamaha Maple custom die enkel fantastisch klonk met coated ambassadors van Remo. Mijn Adams 8000snare klinkt (bij mij!) eerder mat met een remo ambassador coated, terwijl een remo fiberskin wat meer leven brengt, mijn Adams 6000 snare heeft hier minder last van...Dit is natuurlijk een zeer persoonlijke impressie en geen regel of wet!!!

Drums stemmen

Q: Hoe kan ik de klank van mijn toms korter laten klinken zonder een vel te vervangen?
A: Hiervoor bestaan er 1001 middeltjes alsook accessoires in de winkel: hier een (weliswaar onvolledige) opsomming, en mijn subjectieve mening.

  • Kleenex: kleef met een stuk tape een papieren zakdoekje op de rand van het vel. Dempt het teveel, dan kan je het zakdoekje kleiner of dunner maken door er een stuk af te scheuren en/of anders te plooien. Voordeel: goedkoop, makkelijk te vinden, demping gemakkelijk aan te passen. Nadeel: uitzicht, niet herbruikbaar.
  • Dempringen: een zeer populair systeem dat ook zeer makkelijk is in gebruik, want je hoeft de ring maar op te leggen of af te nemen om je sound volledig te veranderen. Voordeel: gebruiksgemak, overal te vinden, bestaat in verschillende breedtes, je kan het zelf maken van een kapot of versleten vel. Nadeel: de ingreep is wel heel drastisch want de nagalm verdwijnt volledig, alsook de hoge tonen, waardoor er enkel nog een doffe slag overblijft. De ketel heeft dus geen invloed meer op de klank, m.a.w. het duurste drumstel klinkt evengoed als het goedkoopste.
  • Tape: gaffertape (gaffer is de persoon die op een filmset elk meubel of sierstuk op de juiste plaats zet en dus tape gebruikt om stukken op hun plaats te houden) wordt vaak op dezelfde manier als papieren zakdoekjes gebruikt, maar dempt iets minder af. Voordeel: demping makkelijk aan te passen, echte gaffertape laat geen lijmresten nabij het verwijderen, kan ook gebruikt worden om bvb. partituren aan een statief te kleven. Nadeel: uitzicht, niet herbruikbaar, moeilijk te vinden en redelijk duur. Electriciteitstape: hiermee kan je een dempring 'nabootsen': kleef in een zes- of achthoek allemaal stukjes tape op de rand van je vel.
  • Dempers: interne dempers werden vroeger vaak op de ketel gemonteerd: via een knop op de zijkant kon je de demper meer of minder aanspannen tegen het vel. Voordeel: altijd bij de hand, niet zichtbaar, demping regelbaar. Nadeel: zowel ketel als vel trillen niet meer en verliezen dus volledig hun klank. Externe dempers worden op de spanring gemonteerd en een viltje wordt tegen het vel geduwd. Voordeel: gebruiksgemak, demping goed regelbaar. Nadeel: redelijk duur (de goede), demonteren bij vervoer in koffers.
  • Remo muffl': een goot wordt tussen draagrand van de ketel en het vel geplaatst, in de goot zit een dempring. Voordeel: niet zichtbaar. Nadeel: Dempt het vel volledig af dus de kwaliteit van de drums spelen geen rol meer, moeilijk te verwijderen (het vel moet gedemonteerd worden), redelijk duur.
  • Moongel (Rtom): dit zijn kleine stukjes blauwe gel (2x4cm) die kleverig aanvoelen en gewoon op de rand van het vel gelegd worden. De demping is verbazingwekkend: de nagalm wordt beperkt maar het originele geluid en de boventonen blijven aanwezig! Je kunt meerdere stukken gebruiken of één stuk zelfs in twee knippen om minder te dempen. Doordat ze kleverig zijn trekken ze ook vuil aan, maar eventjes in zeepsop spoelen, afdrogen en ze zijn weer als nieuw. Het is duidelijk dat dit systeem mijn voorkeur geniet. Remo heeft zijn eigen variant hiervan: Crown Control. Voordeel: gebruiksgemak, herbruikbaar, zeer klein, efficient. Nadeel: trekt vuil aan, redelijk duur ( maar mijn set gaat al meer dan 5 jaar mee)

Q: Welke invloed heeft de spanning van het ondervel op de klank en wat is de verhouding tussen het boven-en onder vel?
A: Zoals ik in het artikel vermeldde, zijn er 3 mogelijke verhoudingen tussen boven- en ondervel: beide vellen gelijk stemmen, het ondervel lager of hoger dan het bovenvel. Als je beide vellen perfect gelijk stemt heb je de optimale klank en sustain uit je toms, m.a.w. op deze manier heb je een heldergeluid en klinken de toms het langst door. Dit lang doorklinken kan soms storend zijn bij gebruik van microfoons (bij optredens of studio-opnames), of je vindt het zelf nogal vervelend, en dus moet je gaan dempen. Stem je het ondervel lager dan wordt het naklinken korter maar ook de helderheid verdwijnt voor een stuk. Hoe groter het verschil tussen boven- en ondervel hoe korter en doffer de klank zal worden. Bij een verschil van ongeveer 1 tot 2 tonen dan 'valt' de toonhoogte, een sound die bij veel drummers in de smaak 'valt'. Hoe hoger het ondervel wordt gestemd, hoe meer je de helderheid van de nagalm benadrukt, waar de aanslag dan in 'verzuipt', en bij microfoongebruik krijg je vaak een vervelende, stijgende toon of een overvloed aan warrige boventonen. Kortom, je moet heel omzichtig te werk gaan, maar dit is de belangrijkste factor om je eigen sound te maken.

Q: Wat is de invloed van de keuze van het snarentapijt op de klank?
A: Het snarentapijt is een element dat vaak over het hoofd wordt gezien, alhoewel het soms bepalend kan zijn voor je snaredrumsound. In de eerste plaats hebben we het aantal snaren: tegenwoordig varieert hun aantal tussen 10 tot 42 snaren per mat. Hoe minder snaren, hoe minder 'crispy' (snarengeratel?)de snaredrum zal klinken, maar ook hoe meer vrijheid het ondervel krijgt om te klinken. M.a.w. een snarenmat van 40 snaren kan het ondervel soms zodanig afdempen dat de snaredrum heel dun en afgedempt klinkt. Meestal valt het akoestisch niet zo op, maar bij microfoongebruik wordt het duidelijk dat er in de snaredrum geen 'leven' meer zit. Tracht dus ergens een gulden middenweg te vinden: de meeste fabrikanten zetten een snarenmat van 20-24 snaren op hun snaredrums van 14", voor een kleinere snaredrum vermindert dit aantal tot bvb. 10-16 snaren voor een 10".
Dan komen we tot de vorm en het materiaal waaruit de snaren gemaakt zijn: meestal is het vernikkelde ijzerdraad maar tegenwoordig wordt die ijzerdraad ook verkoperd (brass), gebruikt men bronzen snaren of snaren uit koolstofvezel, omwonden snaren (niet gekruld, zoals bij een gitaar) of zelfs opnieuw de gedraaide varkensdarm. Belangrijk bij de ijzerdraad is dat ze dun of soepel genoeg is om snel te reageren, zelfs bij de laagste volumes: goedkope matjes hebben dikwijls stroeve of te dikke snaren. Brass en bronzen snarenmatjes worden vaak gebruikt voor het uitzicht, bvb. met gold hardware, maar bij sommige merken klinken ze ook iets helderder, briljanter, de bronzen tegelijk ook warmer. De niet-gekrulde snaren (omwonden snaren, varkensdarmen) zullen veel droger klinken omdat ze meer contact hebben met het vel en bij zeer stil spelen reageren ze vaak zelfs niet, het voordeel is wel dat ze minder met andere instrumenten zullen meeratelen.
Tot slot heeft ook de spanning van de snarenmat belang: hoe losser, hoe meer de snaren zullen meeratelen, maar ook hoe strakker, hoe hoe meer de vellen gedempt worden en dus hoe meer de klank van de snaredrum 'gewurgd' wordt.

Q: Ik had graag geweten of je een gebruikt maar niet versleten tomvel mag hergebruiken of is dit uit den boze? Deze vraag komt er omdat ik regelmatig eens wil wisselen van sound dwz van clear naar coated en omgekeerd. Mag ik ze hergebruiken of zet ik er beter nieuwe op?
A: Er zijn 2 scenario's: de vellen komen van een ander drumstel of je hebt ze van je huidige set gehaald en wil ze opnieuw opleggen. Dus, als de vellen van een ander drumstel komen moeten ze eerst terug hard aangespannen worden zodat het vel de vorm van de nieuwe draagrand aanneemt:
nadeel is dat de vorige vorm moeilijk weg te krijgen is, dus hoe harder je het vel op de tom aanspant, hoe beter de vorige vorm 'verdwijnt', maar daardoor vermindert ook de veerkracht van je vel, waardoor je toch een groot deel van de klank verliest. In jouw geval heb ik begrepen dat het om wisselen op hetzelfde drumstel gaat, en dan is de gouden regel: het vel iedere keer exact op dezelfde plaats terugzetten, dwz dat je best elk vel op de tom een referentiepunt geeft, zoals bijvoorbeeld het logo van het vel in de richting van de tomhouder of het logo van de tom, maar nog preciezer is een streepje zetten (met stift ofzo) van de velring naar en op de tom zelf, zodat je de volgende keer de streepjes perfect kunt tegenover mekaar zetten. Het is namelijk zo dat hoe nauwkeurig zo'n draagrand ook gefreesd is, toch zijn er kleine 'afwijkingen' door de houtstruktuur of wat dan ook, zodat, als je het vel er anders opzet, je terug in het vorige scenario terecht komt! Ga je af op de logo-truuk dan is het niet echt perfect en zal het vel iets minder helder en lang klinken; maar als je rondom rond met je handpalmen op de zijkant van het vel drukt en vervolgens nog eens bijstemt, wordt het resultaat iets beter. Met de streepjestruuk zou het perfect moeten lukken, is dit niet het geval dan is drukken met de duim rondom rond (lichter dan de handpalm, dus) een oplossing.

Q: Hoe groot is de klankverandering door gebruik van rims?
A: Rims worden door zowel drummers, pers (Modern Drummer, Slagwerkkrant, enz.) als fabrikanten gezien als één van de belangrijkste uitvindingen voor het drumstel. de tomketel komt niet meer in contact met de tomhouder maar wordt opgehangen in een halve ring waardoor vel en ketel voluit kunnen klinken. Heb je nog geen rimssysteem op je drumset, probeer dan eens het volgende: neem de tom in de ene hand vast aan de spanring en sla erop, vervolgens plaats je de tom terug op de houder en sla nogmaals. Heb je een tomarmsysteem dat in de ketel schuift, probeer dan eens de ketel op verschillende plaatsen op de tomarm te zetten: de klank verandert constant. Een rim laat je tom gewoon voluit klinken, maar let op: als de rim niet perfect past of gemonteerd is, klinkt de tom helemaal niet meer! Dit is de beste controle: zet de tom op de grond en de rim moet nu vrij op en neer kunnen bewegen. Is dit niet het geval dan moet je de rim op de uiteinden trachten naar binnen te duwen of naar buiten te trekken (zie tekening) zodat hij wel vrij kan bewegen. Demonteer de rim en plooi een beetje in de juiste richting, vervolgens monteren en opnieuw proberen of de rim vrij beweegt.

Q: Wat zijn de verschillen in klank qua houtsoort? Maple, Birch,...
A: Ik heb het geluk gehad dat ik al heel veel verschillende drums heb mogen uitproberen en dan heb ik het vooral over drums uit verschillende houtsoorten, met verschillende diktes, dieptes, op verschillende wijzen gebouwd en altijd kom ik tot dezelfde conclusie: gebruik je oren. Tegenwoordig is er een 'hevige strijd' tussen aanhangers van maple (esdoorn) en birch (berk) drums: ik heb ze allebei bespeeld evenals de cherrywood (kerselaar) van Mapex en mijn conclusie is dat ze alle drie weinig verschil laten horen, voornamelijk te wijten aan hun bouwwijze. Verschillende 'bladen' hout worden tegen elkaar gelijmd tot een ketel: het is vooral de lijm die stevigheid geeft aan de ketel, waardoor tegenwoordig zelfs heel goedkope drumsets al zeer goed klinken. Dan heb ik eens drums gebouwd uit duigen geprobeerd: massieve balkjes worden tegen mekaar gelijmd tot een ketel (zoals een vat). Hier was er veel meer verschil te horen: maple klinkt warm bij normaal spelen maar verliest die warmte en wordt aggressief bij luid spelen, kerselaar klinkt heel zoet en warm zowel bij stil als luid spelen en wordt nooit aggressief, eik klinkt altijd warm maar ook aggressief en haalt een enorm volume, enz. Wat maple, birch en oak betreft kan men stellen dat de in lagen opgebouwde ketels voor een deel de eigenschappen van de massieve overnemen maar dan wel sterk gereduceerd: de verschillen zijn vooral hoorbaar als men ze naast mekaar zet, maar in de praktijk gebeurt dit bijna nooit. Kortom, veel geblaat voor weinig wol en ik wil nogmaals benadrukken dat je je oren moet gebruiken om een drumset te kiezen: zelfs de bekendste merken hebben wel eens last van een drumset die niet klinkt!

Drumsolos

Q: In je tips schrijf je over het versnellen en vertragen. Hoe kan ik daarna terugvallen op het oude tempo?
A: In een drumsolo moeten we voor onszelf allemaal trucjes zoeken om bepaalde 'problemen' op te lossen. Bij jouw vraag gebruik ik meestal de volgende truc. Het 'oude' tempo heb je waarschijnlijk gebaseerd op een bepaalde figuur, fill of zelfs een thema: als je dit herneemt zou je bijna automatisch moeten terecht komen in je vorige tempo en heb je min of meer ook een rode draad door je drumsolo.

Q: Kun je de start van een drumsolo eens uitschrijven? (alleen het begin)
A: Eigenlijk vind ik dit geen goed idee omdat voor mij een drumsolo een improvisatie moet zijn, weliswaar met een soort wegbeschrijving: ik heb bepaalde thema's of figuren in een bepaalde volgorde in mijn hoofd, maar daar tussenin vul ik aan op mijn gevoel. Toch geef ik een voorbeeld hoe je een solo bvb. kunt opbouwen. Het gaat om een solo die we ooit met 2 drummers moesten uitvoeren, meer bepaald in swingmuziek, dus het kan wat ouderwets lijken maar het geeft wel min of meer in het kort weer hoe je een solo kunt opbouwen, en daarbij bevat deze solo nog een paar interessante technieken.

  • maat 1-4 is eigenlijk min of meer een intro van C Jam Blues door Joe Morello bij Dave Brubeck: heel eenvoudig maar toch efficient en muzikaal.
  • maat 14-15-16 is een techniek die vroeger veel gebruikt werd: X =de tip van de linkerstok staat op het vel terwijl je er met de rechterstok op slaat, een alternatief voor de rimshot.
  • let op de vele rusten in het begin; vanaf maat 21 ben je gelanceerd op de floortom.

Ten slotte: wil je een prachtig drumstuk spelen met thema's, flitsende breaks, een mooi opgebouwde drumsolo en dergelijke, bekijk dan eens 'Halasana' van Louis Cauberghs!

[ terug ]